Cán bộ và nhân viên khác nhau như thế nào?

Hiện nay do nhu cầu công việc mỗi nơi, mỗi địa phương, mỗi quốc gia khác nhau nên cách nghĩ và cách dùng từ cũng khau nhau rất nhiều. Cán bộ và nhân viên có khác nhau không? Cần phân biệt như thế nào cho rõ? Mời mọi người cùng tìm hiểu!

Cán bộ là gì?

Cán bộ là công dân Việt Nam, được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ và đáp ứng các điều kiện sau đây: Trong biên chế; Hưởng lương từ ngân sách Nhà nước; Được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh trong các cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội ở Trung ương, cấp tỉnh, ở cấp huyện.

Quy định này được nêu cụ thể tại khoản 1 Điều 4 Luật Cán bộ, công chức năm 2008. (Theo https://luatvietnam.vn/ )

Thuật ngữ Cán bộ còn chỉ chung cho những người mang trọng trách, công vụ và có những quyền hạn nhất định. Trong quân sự, cán bộ được dùng như từ đồng nghĩa với sĩ quan.

Thuật ngữ cán bộ cũng thường được những tù nhân trong trại giam gọi những người quản lý trại giam, cai tù, cai ngục ở Việt Nam. Cán bộ cũng là danh xưng thường được những người dân chỉ về những người có quyền hành (cán bộ lãnh đạo, cán bộ cao cấp, cán bộ quản lý, cán bộ nguồn…), hay đang thụ lý giải quyết một vụ việc cho người dân (cán bộ thuộc dịch vụ công cộng).

Hiện nay, căn cứ theo quy định nêu trên, việc xác định cán bộ gắn với cơ chế bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ.

Những người đủ các tiêu chí chung của cán bộ được tuyển vào làm việc trong các cơ quan của Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị- xã hội thông qua con đường bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ chức danh theo nhiệm kỳ thì được xác định là cán bộ.

Ngay trong định nghĩa cán bộ, Luật Cán bộ, công chức cũng có nhắc tới chức vụ, chức danh. Cụ thể, cán bộ là công dân Việt Nam, được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ…

Tuy nhiên, đối chiếu với quy định tại Điều 3 Nghị định 92/2009/NĐ-CP, cán bộ cấp xã có các chức vụ sau: Bí thư, Phó Bí thư Đảng ủy; Chủ tịch, Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân; Chủ tịch, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân; Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Bí thư Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam; Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam (áp dụng đối với xã, phường, thị trấn có hoạt động nông, lâm, ngư, diêm nghiệp và có tổ chức Hội Nông dân Việt Nam); Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam.

Còn công chức cấp xã có các chức danh sau đây: Trưởng Công an; Chỉ huy trưởng Quân sự; Văn phòng – thống kê; Địa chính – xây dựng – đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc địa chính – nông nghiệp – xây dựng và môi trường (đối với xã); Tài chính – kế toán; Tư pháp – hộ tịch;- Văn hóa – xã hội.

Theo đó, cán bộ lãnh đạo, quản lý và được bầu cử, phê chuẩn thì là chức vụ. 

Cương vị là người đứng đầu, cán bộ có nghĩa vụ: Chỉ đạo tổ chức để thực hiện, hoàn thành những nhiệm vụ được giao và phải đứng ra chịu trách nhiệm về kết quả của quá trình hoạt động đó của đơn vị, tổ chức hay cơ quan mình; Tổ chức việc thực hiện những biện pháp nhằm phòng, chống tham nhũng, quan liêu; tiến hành thực hiện chính sách tiết kiệm, chống lãng phí

Và hoàn toàn chịu trách nhiệm nếu như để xảy ra sự việc tham nhũng, lãng phi hay tình trạng quan liêu tại đơn vị, cơ quan, tổ chức của mình.

Những nghĩa vụ khác có quy định rõ trong Luật cán bộ, công chức hiện hành.

Nhân viên là gì?

Nhân viên hay cả một đội ngũ nhân viên là những người làm thuê cho một tổ chức, đơn vị hay một cơ quan, đoàn thể nào đó nhưng thiên về lao động trí óc hơn.

Họ có thể là: Nhân viên kinh doanh trong các công ty quảng cáo, tiếp thị, công nghệ thông tin và thời trang; Công chức, viên chức làm việc ở các cơ quan nhà nước; Nhân viên văn thư (bao gồm cả thư ký); Nhân viên lưu trữ; Nhân viên bán hàng hay nhân viên bán lẻ; Nhân viên thu ngân; Nhân viên tiếp thị hay nhân viên khuyến mại; Nhân viên chạy bàn hay bồi bàn; Nhân viên pha cà phê (barista); Nhân viên pha chế đồ uống có cồn (bartender); Nhân viên cảnh sát hay chiến sĩ công an; Nhân viên quay phim hay chuyên viên quay phim

Mô tả công việc chung của vị trí nhân viên thường xoay quanh: Đảm nhiệm các công việc hành chính như giấy tờ, hợp đồng, thuế,…; Thực thi phát triển các kênh cộng đồng của công ty theo kế hoạch đã đề ra từ trước; Chăm sóc khách hàng thân thiết và các đối tác vừa và nhỏ của doanh nghiệp; Đề xuất các ý tưởng để cùng nâng cao chất lượng kế hoạch; Một số công việc khác nếu cấp trên yêu cầu thêm

Đây đều là các công việc không cần đỏi hỏi chuyên môn quá cao nên bạn có thể dành thời gian để vừa làm, vừa tiếp thu thêm những cái mới cho bản thân trong công việc. Hầu như mọi ngành đều có vị trí nhân viên, như nhân viên nhập liệu, nhân viên tín dụng ngân hàng…

Những tiêu chí phân biệt Cán bộ và Nhân viên

Tiêu chíCán bộNhân viên
Nơi làm việcCơ quan Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội ở Trung ương, cấp tỉnh, huyện Làm việc ở các cơ quan, tổ chức hay đơn vị đoàn, các công ty, cửa hàng, quán, …
Hình thứcBầu cử- Phê chuẩn- Bổ nhiệm- Giữ chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳĐược lãnh đạo tuyển dụng, bổ nhiệm chức vụ hay phân công công việc để phụ giúp, làm thuê lãnh đạo.
Tập sựKhôngCó thời gian thử việc hoặc thời gian tập sự.
Kỷ luậtKhiển trách- Cảnh cáo- Cách chức- Bãi nhiệmKhiển trách- Cảnh cáo- Hạ bậc lương- Giáng chức- Cách chức- Buộc thôi việc

Ngọc Sơn (tổng hợp)